Аб’яднаная Грамадзянская Плятформа

Стратэгія кампаніі супраць дзяржаўнага тэрору рэжыму Лукашэнкі і абароны беларусаў у Еўропе, ЗША і іх сваякоў у Беларусі

Уводзіны

Рэжым Аляксандра Лукашэнкі працягвае рэпрэсіі супраць беларускага народа, распаўсюджваючы іх не толькі ўнутры краіны, але і за яе межамі. Беларусы, якія жывуць у краінах Еўрапейскага саюза і ЗША, сутыкаюцца з пагрозамі і запалохваннем, скіраванымі на іх сваякоў, што засталіся ў Беларусі. Гэтыя дзеянні парушаюць міжнародныя нормы і з’яўляюцца формай дзяржаўнага тэрарызму.

Адным з інструментаў рэпрэсій стаў закон «Аб канфіскацыі маёмасці», які ўступіў у сілу 17 студзеня 2023 года. Гэты закон дае беларускім уладам права канфіскоўваць маёмасць не толькі ў палітычных эмігрантаў, але і ў іх сваякоў у Беларусі. У выніку сотні сем’яў апынуліся пад пагрозай страты жылля, грошай, аўтамабіляў і іншых актываў.

Акрамя таго, беларускія ўлады выкарыстоўваюць:

•        крымінальны пераслед супраць эмігрантаў за іх палітычную актыўнасць;

•        адмову ў падаўжэнні пашпартоў і консульскіх паслугах для беларусаў за мяжой;

•        запалохванне і ціск на сваякоў палітычных эмігрантаў.

Гэтая сітуацыя патрабуе неадкладнага і комплекснага адказу на дыпламатычным, юрыдычным і інфармацыйным узроўнях.

Мэты кампаніі

•        абарона беларусаў у Еўропе, ЗША і іх сваякоў у Беларусі ад рэпрэсій;

•        абарона ўласнасці беларусаў у Беларусі, якую рэжым канфіскоўвае з палітычных матываў, зрабіўшы гэты працэс часткай палітычных рэпрэсій;

•        асуджэнне дзяржаўнага тэрору і пагроз з боку рэжыму Лукашэнкі;

•        супрацьдзеянне распаўсюджванню рэпрэсій за межы Беларусі;

•        забеспячэнне права беларусаў на свабоду выказвання і ўдзел у грамадска-палітычных акцыях;

•        узмацненне міжнароднага дыпламатычнага і палітычнага ціску на беларускія ўлады;

•        юрыдычная ацэнка рэпрэсіўных законаў Беларусі і садзейнічанне іх адмене.

Асноўныя кірункі кампаніі

1. Дыпламатычны і палітычны ўзровень

Узаемадзеянне з Еўрапейскім саюзам і нацыянальнымі ўрадамі:

•        заклікаць урады краін ЕС выклікаць паслоў Беларусі і ўручаць ім ноты пратэсту ў сувязі з пагрозамі і рэпрэсіямі супраць беларусаў за мяжой;

•        лабіраваць прыняцце рэзалюцый аб абароне беларусаў і іх сем’яў;

•        заклікаць улады ЕС прызнаваць пагрозы і пераслед падставай для надання прытулку і міжнароднай абароны.

Міжнародныя арганізацыі:

•        заклікаць ААН і АБСЕ стварыць механізм маніторынгу рэпрэсій супраць беларусаў за мяжой;

•        уключыць сітуацыю ў Беларусі ў парадак дня Еўрапарламента і міжнародных праваабарончых арганізацый.

Кангрэс ЗША:

•        садзейнічаць дыялогу з Кангрэсам ЗША па пытаннях бяспекі беларускай дыяспары;

•        развіваць кантакты з акадэмічнымі, экспертнымі і грамадскімі коламі ЗША для павышэння дасведчанасці пра сітуацыю з правамі чалавека ў Беларусі і транснацыянальныя рэпрэсіі.

2. Медыйная і інфармацыйная кампанія

Кампаніі ў сацыяльных сетках:

•        запуск акцый з хэштэгамі #ProtectBelarusFamilies і #StopBelarusTerror;

•        арганізацыя анлайн-акцый салідарнасці.

Арганізацыя мерапрыемстваў:

•        правядзенне круглых сталоў, канферэнцый і прэзентацый для шырокай аўдыторыі;

•        прыцягненне міжнародных СМІ да асвятлення пагроз і рэпрэсій супраць беларусаў;

•        дакументаванне рэпрэсій і перадача інфармацыі міжнародным арганізацыям.

3. Юрыдычная падтрымка

Ацэнка рэпрэсіўных беларускіх законаў:

•        прыцягненне міжнародных і нацыянальных юрыдычных экспертаў для аналізу заканадаўства;

•        распрацоўка рэкамендацый па адмене рэпрэсіўных нормаў і прапаноў для дэмакратычных структур Беларусі.

Ініцыяванне міжнародных расследаванняў:

•        стварэнне спісу асоб, датычных да распрацоўкі і выканання рэпрэсіўных законаў;

•        падрыхтоўка скаргаў у міжнародныя суды, у тым ліку ў Міжнародны крымінальны суд і Еўрапейскі суд па правах чалавека;

•        патрабаванне санкцый супраць чыноўнікаў, суддзяў і сілавікоў, датычных да рэпрэсій;

•        юрыдычная дапамога рэпрэсаваным беларусам.

Прыклады рэпрэсій і пагроз

•        Студзень 2025 года: Следчы камітэт Беларусі заявіў пра ідэнтыфікацыю 365 удзельнікаў акцый за мяжой, абвінаваціўшы іх у «дыскрэдытацыі краіны».

•        2024 год: распачата 110 крымінальных спраў супраць беларусаў за мяжой у парадку завочнага вядзення.

•        Май 2024 года: Следчы камітэт прыгразіў канфіскацыяй маёмасці беларусаў, якія ўдзельнічалі ў акцыях да Дня Волі.

•        Пасольствы Беларусі ў краінах ЕС адмаўляюцца падаўжаць пашпарты беларусам, якія з’ехалі праз палітычны пераслед.

•        Беларускія спецслужбы выкарыстоўваюць пагрозы сваякам эмігрантаў, каб прымусіць іх адмовіцца ад палітычнай дзейнасці.

Гэтыя факты пацвярджаюць сістэматычны пераслед беларусаў за мяжой і іх сем’яў у Беларусі.

Як прыцягнуць вінаватых да адказнасці

•        стварыць рэестр усіх асоб, датычных да прыняцця рэпрэсіўных законаў;

•        ініцыяваць крымінальныя справы супраць аўтараў і выканаўцаў гэтых законаў у міжнародных судах;

•        патрабаваць санкцый супраць чыноўнікаў, суддзяў і сілавікоў, датычных да рэпрэсій.

Як абараніць правы беларусаў на ўласнасць, адабраную або тую, што знаходзіцца пад пагрозай адбірання ў выніку рэпрэсіўных дзеянняў рэжыму:

акрамя апісаных вышэй захадаў, неабходна распрацаваць комплекс мер, скіраваных на абарону права ўласнасці беларусаў, якія пацярпелі ад дзеянняў рэжыму. Ён павінен уключаць наступныя элементы:

•        стварэнне рэестра арыштаванай і канфіскаванай рэжымам з палітычных матываў уласнасці беларусаў, у першую чаргу нерухомасці;

•        распрацоўка законапраекта аб прызнанні незаконна канфіскаванай уласнасці «крадзенай» і прыраўноўванні любых аперацый з ёй да куплі-продажу крадзенага з адпаведнымі прававымі наступствамі для ўсіх удзельнікаў такіх здзелак, незалежна ад іх грамадзянства. Гэта павінна выключыць з аперацый з такой уласнасцю паняцце «добрасумленны набытчык»;

•        замацаванне абавязку дзяржавы ў найкарацейшыя тэрміны аднавіць парушанае права ўласнасці, каб пазбегнуць доўгіх судовых працэсаў па аднаўленні правоў уласнасці;

•        стварэнне механізму атрымання кампенсацыі законнымі ўладальнікамі маёмасці за перыяд, калі іх права валодання было парушана, а таксама іншых захадаў, неабходных для аднаўлення справядлівасці ў дачыненні да беларусаў, чые правы ўласнасці былі парушаныя;

•        як мага шырэйшае распаўсюджванне ў СМІ інфармацыі пра тое, што аперацыі з канфіскаванай уласнасцю будуць прызнаныя незаконнымі, а ўсе ўдзельнікі гэтых аперацый панясуць адказнасць, у тым ліку за непасрэдны ўдзел у рэпрэсіях;

•        накіраванне ва ўсе рыэлтарскія канторы, якія дзейнічаюць на тэрыторыі Беларусі, рэестра канфіскаванай і арыштаванай уласнасці, а таксама папярэджання аб адказнасці за правядзенне аперацый з ёй;

•        падрыхтоўка Мемарандума, у якім будуць выкладзеныя ўсе палажэнні гэтага комплексу мер, і адкрыццё яго для падпісання ўсімі суб’ектамі палітычнага і грамадзянскага сектараў беларускіх дэмакратычных сіл;

•        данясенне да міжнароднай грамадскасці нашай пазіцыі адносна выкарыстання рэжымам адбірання ўласнасці як інструмента рэпрэсій і атрыманне яе падтрымкі ў справе аднаўлення справядлівасці і парушаных правоў.

Чаканыя вынікі

•        спыненне пагроз і рэпрэсій супраць беларусаў і іх сваякоў у Беларусі;

•        скарачэнне магчымасцяў рэжыму выкарыстоўваць адбіранне ўласнасці як інструмент рэпрэсій і шантажу;

•        узмацненне міжнароднага ціску на рэжым Лукашэнкі;

•        павышэнне дасведчанасці міжнароднай супольнасці пра парушэнні правоў чалавека ў Беларусі;

•        абарона дэмакратычных правоў і свабод беларусаў.

Гэтая кампанія скіраваная на мабілізацыю міжнароднай супольнасці і грамадзянскіх структур для абароны беларусаў ад рэпрэсій і супрацьдзеяння дзяржаўнаму тэрору рэжыму Лукашэнкі.

Объединенная гражданская платформа

Стратегия кампании против государственного террора режима Лукашенко и защиты беларусов в Европе, США и их родственников в Беларуси

Введение

Режим Александра Лукашенко продолжает репрессии против беларусского народа, распространяя их не только внутри страны, но и за её пределы. Беларусы, проживающие в странах Европейского Союза и США, сталкиваются с угрозами и запугиванием, направленными на их родственников, оставшихся в Беларуси. Эти действия нарушают международные нормы и представляют собой форму государственного терроризма.

Одним из инструментов репрессий стал закон «Об изъятии имущества», вступивший в силу 17 января 2023 года. Этот закон даёт беларусским властям право конфисковывать имущество не только у политических эмигрантов, но и у их родственников в Беларуси. В результате сотни семей оказались под угрозой потери жилья, денег, автомобилей и других активов.

Кроме того, беларусские власти используют:

•        Уголовное преследование против эмигрантов за их политическую активность.

•        Отказ в продлении паспортов и консульских услугах для беларусов за границей.

•        Запугивание и давление на родственников политических эмигрантов.

Эта ситуация требует незамедлительного и комплексного ответа на дипломатическом, юридическом и информационном уровнях.

Цели кампании

•        Защита беларусов в Европе, США и их родственников в Беларуси от репрессий;

•        Защита собственности беларусов в Беларуси, которую режим конфискует по политическим мотивам, сделав этот процесс частью политических репрессий;

•        Осуждение государственного террора и угроз со стороны режима Лукашенко;

•        Противодействие распространению репрессий за границы Беларуси;

•        Обеспечение права беларусов на свободу выражения и участие в общественно-политических акциях;

•        Усиление международного дипломатического и политического давления на беларусские власти;

•        Юридическая оценка репрессивных законов Беларуси и содействие их отмене.

Основные направления кампании

1. Дипломатический и политический уровень

•        Взаимодействие с Европейским Союзом и национальными правительствами:

•        Призывать правительства стран ЕС вызывать послов Беларуси и вручать им ноты протеста по поводу угроз и репрессий против беларусов за границей.

•        Лоббировать принятие резолюций о защите беларусов и их семей.

•        Призывать власти ЕС признавать угрозы и преследования основанием для предоставления убежища и международной защиты.

Международные организации:

•        Призвать ООН и ОБСЕ создать механизм мониторинга репрессий против беларусов за границей.

•        Включить ситуацию в Беларуси в повестку Европарламента и международных правозащитных организаций.

•         

Конгресс США:

•        Содействовать диалогу с Конгрессом США по вопросам безопасности беларусской диаспоры.

•        Развивать контакты с академическими, экспертными и общественными кругами США для повышения осведомлённости о ситуации с правами человека в Беларуси и транснациональных репрессиях.

2. Медийная и информационная кампания

•        Кампании в социальных сетях:

•        Запуск акций с хештегами #ProtectBelarusFamilies и #StopBelarusTerror.

•        Организация онлайн-акций солидарности.

•        Организация мероприятий:

•        Проведение круглых столов, конференций и презентаций для широкой аудитории.

•        Привлечение международных СМИ к освещению угроз и репрессий против беларусов.

•        Документирование репрессий и передача информации международным организациям.

3. Юридическая поддержка

•        Оценка репрессивных беларусских законов:

•        Привлечение международных и национальных юридических экспертов для анализа законодательства.

•        Разработка рекомендаций по отмене репрессивных норм и предложений демократическим структурам Беларуси.

•        Инициирование международных расследований:

•        Создание списка лиц, причастных к разработке и исполнению репрессивных законов.

•        Подготовка жалоб в международные суды, включая Международный уголовный суд и Европейский суд по правам человека.

•        Требование санкций против чиновников, судей и силовиков, замешанных в репрессиях.

•        Юридическая помощь репрессированным беларусам.

Примеры репрессий и угроз

•        Январь 2025: Следственный комитет Беларуси заявил об идентификации 365 участников акций за границей, обвинив их в «дискредитации страны».

•        2024: Возбуждено 110 уголовных дел против беларусов за границей в порядке заочного производства.

•        Май 2024: Следственный комитет пригрозил конфискацией имущества беларусов, участвовавших в акциях в День Воли.

•        Посольства Беларуси в странах ЕС отказываются продлевать паспорта беларусов, уехавших из-за политических преследований.

•        Беларусские спецслужбы используют угрозы родственникам эмигрантов, чтобы заставить их отказаться от политической деятельности.

Эти факты подтверждают систематическое преследование беларусов за границей и их семей в Беларуси.

Как привлечь виновных к ответственности

•        Создать реестр всех лиц, причастных к принятию репрессивных законов.

•        Инициировать уголовные дела против авторов и исполнителей этих законов в международных судах.

•        Требовать санкций против чиновников, судей и силовиков, замешанных в репрессиях.

Как защитить права беларусов на собственность, отнятую или находящуюся под угрозой отъёма в результате репрессивных действий режима (кроме описанных выше):

Разработать комплекс мер, направленных на защиту права собственности беларусов, пострадавших от действий режима, который будет включать в себя следующие элементы:

•        Создание реестра арестованной и конфискованной режимом по политическим мотивам собственности (в первую очередь – недвижимой) беларусов;

•        Разработка законопроекта о признании незаконно конфискованной собственности «краденой» и приравнивании любых операций с ней к купле-продаже краденого с соответствующими правовыми последствиями для всех участников (независимо от их гражданства) подобных сделок (что должно исключить из операций с этой собственностью понятия «добросовестный приобретатель»), с обязательством государства в кратчайшие сроки восстановить нарушенное право собственности (что должно исключить долгие судебные процессы по восстановлению прав собственности), а также с механизмом получения компенсации законными владельцами имущества за тот период, когда их право владения было нарушено, равно как и с иными мероприятиями, необходимыми для восстановления справедливости по отношению к беларусам, чьи права собственности были нарушены;

•        Как можно более широкое распространение в СМИ информации о том, что операции с конфискованной собственностью будут признаны незаконными, и все участники этих операций понесут ответственность, в том числе – за непосредственное участие в репрессиях;

•        Направление во все риелторские конторы, которые действуют на территории Беларуси, реестра конфискованной и арестованной собственности, а также предупреждения об ответственности за проведение операций с ними.

•        Составить Меморандум, в котором будут изложены все положения данного комплекса мер, и открыть его для подписания всеми субъектами политического и гражданского секторов Беларусских демократических сил.

•        Донести до международной общественности нашу позицию по использованию режимом отъёма собственности в качестве инструмента репрессий и заручиться их поддержкой в деле восстановления справедливости и нарушенных прав.

Ожидаемые результаты

•        Прекращение угроз и репрессий против беларусов и их родственников в Беларуси.

•        Сокращение возможности режима использовать отъём собственности как инструмента репрессий и шантажа.

•        Усиление международного давления на режим Лукашенко.

•        Повышение осведомлённости международного сообщества о нарушениях прав человека в Беларуси.

•        Защита демократических прав и свобод беларусов.

Эта кампания направлена на мобилизацию международного сообщества и гражданских структур для защиты беларусов от репрессий и противодействия государственному террору режима Лукашенко.